Znalezienie trafionego prezentu dla osoby zafascynowanej architekturą, urbanistyką czy historią designu nie jest trudne. Trudny jest sam wybór, ponieważ świat architektury jest niezwykle szeroki. Od fundamentów światowego modernizmu i teoretycznych pism klasyków, po praktyczne przewodniki po polskiej przestrzeni miejskiej i lokalnym dziedzictwie XX wieku. Wybierając idealną publikację na prezent, warto wziąć pod uwagę preferencje obdarowywanego: czy woli głębokie studia nad teorią formy, bogato ilustrowane albumy, czy może szuka inspiracji do własnych podróży architektonicznych?
Wiele zależy od tego, dla kogo właśnie szukasz prezentu. Dla wykształconego architekta? Pasjonata estetyki vintage? Czy może kogoś, kto po prostu lubi patrzeć na miasta z nowej perspektywy? Dobrze dobrane pozycje nie tylko wzbogacą domową bibliotekę, ale staną się do niej również estetycznym dodatkiem. Dlatego chciałbym zaprezentować zestawienie najciekawszych i najlepiej wydanych książek o architekturze – od światowej klasyki po świeże polskie premiery – które idealnie sprawdzą się jako prezenty dla entuzjastów architektury, sztuki czy wzornictwa.
Spis treści – KSIĄŻKI POLECANE NA PREZENT:
- Architektura w Polsce 1945-1989 – Anna Cymer
- Socmodernizm. Architektura w Europie Środkowej czasu zimnej wojny – Ł. Galusek, M. Wiśniewski
- Turysta futurysta. Jak czytać, czuć i rozumieć polski modernizm – Maciej Czarnecki
- Ornament i zbrodnia. Eseje wybrane – Adolf Loos
- W stronę architektury – Le Corbusier
- Remontownia ciał i dusz – Domy wczasowe i sanatoria w PRL-u – Błażej Ciarkowski
- Źle urodzone. Reportaże o architekturze PRL-u – Filip Springer
- Kiosk – Zupagrafika
1. Architektura w Polsce 1945-1989 – Anna Cymer
Wydawnictwo: Narodowy Instytut Architektury i Urbanistyki / Centrum Architektury
Dla kogo? Dla osób, które chcą poukładać sobie w głowie wiedzę o polskich miastach, fanów architektonicznego PRL-u i każdego, kto ma ochotę zacząć świadomie patrzeć na powojenne budynki.
Dlaczego to świetny pomysł na prezent? Anna Cymer stworzyła książkę, która pokazuje przekrój architektury PRL stanowiącej nasz codzienny krajobraz. W zwięzły sposób opisuje konkretne budynki wpisujące się w całe zjawiska architektoniczne, jakie wydarzyły się w Polsce między wojną, a transformacją.
2. Socmodernizm. Architektura w Europie Środkowej czasu zimnej wojny – Łukasz Galusek, Michał Wiśniewski
Wydawnictwo: Międzynarodowe Centrum Kultury w Krakowie
Dla kogo? Dla pasjonatów historii Bloku Wschodniego, miłośników wyrazistego brutalizmu i każdego, kogo ciekawi, jak polityka wpłynęła na kształt modernizmu
Dlaczego to świetny pomysł na prezent? Książka pokazuje, co działo się u naszych sąsiadów, również znajdujących się za żelazną kurtyną. Pozwala dostrzec, że tutejsza architektura minionych dekad to nie tylko narzucone od góry schematy, ale też miejsce przemycania eksperymentu i stałego podglądania tego, co działo się na Zachodzie. Książka to obszerny tom w twardej oprawie ze świetnymi materiałami archiwalnymi i fotografią.
3. Turysta futurysta. Jak czytać, czuć i rozumieć polski modernizm – Maciej Czarnecki
Wydawnictwo: Znak Literanova
Dla kogo? Dla osób zakochanych w powojennym wzornictwie, fanów klimatycznych fotografii, architektury modernistycznych oraz osób, którzy szukają nieoczywistych pomysłów na podróże po Polsce.
Dlaczego to świetny pomysł na prezent? Publikacja łączy rzetelną wiedzę architektoniczną z perspektywą pasjonata i wędrowca. Autor zabiera czytelnika w podróż zarówno po słynnych ikonach z wielkich miast, jak i po tych mniej znanych obiektach rozsianych po całej Polsce. Książka ma formę albumu wzbogaconego o dużą ilość tekstu i wydana jest w twardej oprawie, która przyciąga wzrok i dobrze prezentuje się na półce czy na stoliku.
4. Ornament i zbrodnia. Eseje wybrane – Adolf Loos
Wydawnictwo: BWA w Tarnowie / Centrum Architektury
Dla kogo? Dla osób szukających klasyki architektury i odpowiedzi na pytanie, skąd wziął się współczesny minimalizm.
Dlaczego to świetny pomysł na prezent? Teksty Loosa to absolutny klasyk myśli projektowej, w którym wypowiedział wojnę zbędnym ozdobnikom i zmienił postrzeganie estetyki XX wieku. Pozycja obowiązkowa dla każdego, kto lubi u źródła sprawdzać, jak rodziły się rewolucje w sztuce. Ornament i zbrodnia to zwięzły i starannie wydany tomik z przemyślaną oprawą graficzną.
5. W stronę architektury – Le Corbusier
Wydawnictwo: Centrum Architektury
Dla kogo? Dla studentów projektowania, młodych architektów i wszystkich, którzy chcą poznać fundamenty nowoczesnego myślenia o miastach.
Dlaczego to świetny pomysł na prezent? To chyba najbardziej znany manifest architektoniczny poprzedniego stulecia. To właśnie tutaj pada słynne porównanie domu do „maszyny do mieszkania”. Le Corbusier pisze z ogromną pasją, zestawiając antyczne świątynie z nowożytnymi statkami i samochodami. Książka daje pełny wgląd w pomysły, które diametralnie przekształciły krajobraz wokół nas. W środku znajdziemy autorskie rysunki, szkice i archiwalne materiały.
6. REMONTOWNIA CIAŁ i DUSZ – BŁAŻEJ CIARKOWSKI
Wydawnictwo: Czarne
Dla kogo? Dla miłośników historii polskiego designu, architektury PRL-u oraz każdego, kto ma słabość do klimatu dawnych kurortów, wczasów pracowniczych i sanatoriów.
Dlaczego to świetny pomysł na prezent? Błażej Ciarkowski z dużą lekkością i ogromną wiedzą zabiera czytelnika w podróż po historii powszechnej służby zdrowia i wczasów pracowniczych. Pokazuje, jak w powojennej architekturze wypoczynkowej mieszały się modernistyczna forma, funkcja lecznicza i państwowa propaganda. To rzetelne i najlepsze opracowanie dotyczące wypoczynku w Polsce Ludowej.
7. Źle urodzone. Reportaże o architekturze PRL-u – Filip Springer
Wydawnictwo: Czarne
Dla kogo? Dla miłośników dobrych historii, reportażu i osób, które chcą poznać przyczyny problemów modernizmu.
Dlaczego to świetny pomysł na prezent? Springer opisuje dramatyczne losy wielu projektów, wzbudzając sporo emocji i chęci do działania, trochę podszytej frustracją na rzeczywistość wokół. Dlatego właśnie ta książka stała się klasyką reportażu, która wyciągnęła modernizm PRL-u w Polsce na światło dzienne. Źle urodzone idealnie uzupełniają się z przekrojowymi publikacjami i albumami, stanowiąc pełne uniwersum dla miłośników architektury.
8. Kiosk – Zupagrafika
Wydawnictwo: Zupagrafika
Dla kogo? Dla fanów miejskiego folkloru, miłośników małej architektury, kolekcjonerów nieszablonowych wydawnictw oraz każdego, kto z nostalgią patrzy na kultowe polskie kioski.
Dlaczego to świetny pomysł na prezent? Zupagrafika ma dar dostrzegania piękna w tym, co codzienne i często ignorowane. „Kiosk” to hołd złożony tym małym, charakterystycznym punktom handlu i usług, które masowo pojawiły się w epoce transformacji, a dziś już powoli odchodzą w niepamięć. Pozycja rozpoczyna się przedmowami Anny Cymer i Maciej Czarneckiego, a następnie wchodzi w formę albumową, która ma w sobie mnóstwo uroku.
Prezent dla miłośników architektury
Wybór odpowiedniej książki o architekturze to nie musi być jedynie zakup ładnego przedmiotu na prezent. Dzięki temu możesz zaprosić kogoś do odkrycia zupełnie nowego sposobu patrzenia na świat wokół nas. Niezależnie od tego, czy obdarowywany dopiero zaczyna swoją przygodę z architekturą, czy od lat kolekcjonuje albumy o modernizmie, dobrze dobrana lektura z pewnością ucieszy obdarowywaną osobę. Dlatego sięgnij po pozycję, która najlepiej rezonuje z pasją bliskiej Ci osoby, i podaruj jej wartościowy prezent.
